Oude Haven (Museumhaven)

Oude Haven juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

Het Havenkanaal en de Nieuwe Haven werden gegraven in 1597-1599. Omdat de Gouwe, vanaf de Zuidhavenpoort en Noordhavenpoort via het Sas naar het Dijkwater dichtslibte en daardoor vrijwel onbereikbaar werd voor schepen, werd een nieuwe waterweg naar de stad gegraven. De stadsgracht (thans de Nieuwe Haven)  werd verbreed en voorzien van een kademuur als aanlegplaats voor schepen. Op 13 maart 1599 had de officiële ingebruikneming plaats.

De Oude Haven die in direct verbinding staat  met de Nieuwe Haven en het Havenkanaal (naar de Oosterschelde)  is een echte getijdehaven waar het verschil in waterstand varieert van 3 tot 3,5 meter.

 

Na het tot stand komen van het nieuwe havenkanaal behield de Oude Haven haar functie, vooral voor het lossen van schepen. Daarvoor was de kraan beschikbaar, die werd bediend door kraankinderen. De aanduiding Kraanplein herinnert daaraan. Om het lossen te vergemakkelijken werd later tegenover de Paardenstraat een schuine helling gemaakt. Dankzij deze paardetrap was het hoogteverschil gemakkelijk te overbruggen. Vanwege het gevaar werd deze paardetrap later opgeruimd.

 

DEMPING OUDE HAVEN

De in de Franse tijd verwaarloosde kademuren werden in 1815/1816 hersteld. De grote kosten die het onderhoud met zich mee bracht, maar vooral het feit dat de Oude Haven steeds minder werd gebruikt, waren de aanleiding om in 1871 en 1872 de Schuithaven, een deel van de noordelijk daarvan gelegen Zwemhaven en de Oude Haven vanaf de Mol tot even voorbij het Vrijpoortje te dempen. Hierdoor ontstond het Havenplein. Het plan om ook het deel tot de eerste houten brug bij het Kraanplein vol te laten storten, werd in de gemeenteraad verworpen met één stem verschil. In 1891 werd alsnog het resterende deel van de Oude Haven tot het Kraanplein gedempt, waardoor het Havenpark kon worden aangelegd. De houten ophaalbrug was al eerder afgebroken. Oude ansichtkaarten laten meestal een vrijwel lege Oude Haven zien. Een uitzondering vormt de Eerste Wereldoorlog. Toen lagen hier schepen van Vlaamse vissers, die gevlucht waren voor het oorlogsgeweld. In de jaren ’50 werden woonboten in de Oude Haven afgemeerd. De laatste woonark verdween in 1990.

 

MUSEUMHAVEN

De sterk verzande Oude Haven was het gemeentebestuur een doorn in het oog. Tevergeefs was geprobeerd meer water vast te houden. In 1989/1990 werd een groot deel van het slib weggebaggerd. Ondertussen waren er plannen gemaakt om de Oude Haven in te richten als museumhaven. Daarvoor werd in 1991 een drijvende stijger aangebracht, met een toegangsbrug vanaf de Oude Haven noordzijde. De inrichting met historische schepen was een taak van de in 1990 opgerichte Stichting Museumhaven Zierikzee, met daaraan verbonden een vriendenvereniging. In 1992 werd de Museumhaven geopend. Inmiddels is de Oude Haven “gestoffeerd” met een aantal historische schepen. Daarvoor is geen fraaiere lokatie denkbaar. Met beide havenpoorten op de achtergrond is dit deel van de haven weer tot leven gebracht en dat tot genoegen van velen. Zo wordt duidelijk dat Zierikzee ook varende monumenten heeft.

 

COLLECTIE SCHEPEN

De museumhaven is een prachtig drijvend museum geworden. Schepen die gerestaureerd zijn of nog gerestaureerd moeten worden, maar ook historische ‘passanten’ meren hier aan. Hierdoor geeft het museum Zierkzee telkens een ander aanzicht.

 
Zuidvliet juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

ZUIDVLIET

Dit schip was de eerste gemotoriseerde veerboot van de Proviciale Stoombootdiensten. Het voer in de periode 1913 tot 1930 tussen Wolphaartsdijk en Kortgene. Daarna, vanaf 1930 tot 1960 tussen Veere en Kamperland. Tijdens de Tweedewereldoorlog deed het korte tijd dienst op het traject Zierikzee-Katseveer. Na de sluiting van het Veerse Gat in 1960 werd de veerdienst gestaakt.

Van 1962 tot 1965 werd ze gebruikt als duikassistentievaartuig bij de Deltawerken en van 1965 tot1997 als duikvaartuig/sleepboot in dienst van Noordhoek Diving in Zierikzee.

 

Zie ook:

gegevens Zuidvliet

foto’s Zuidvliet

 
Zeester Zierikzee juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

ZEESTER (PASSANT)

Gegevens ontbreken.

 
Tholen-5 juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

THOLEN-5  (PASSANT)

Geen gegevens bekend.

 
Vertrouwen juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

VERTROUWEN (PASSANT)

Geen gegevens bekend

 

 

Arm-17 Vrouwe Adriana Hoogaars juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

ARM-17  (VROUWE ADRIANA)

Een eikenhouten hoogaars uit 1878. Gebouwd in Arnemuiden bij Scheepswerf Meerman.

De hoogaars werd hoofdzakelijk gebruikt in de Zeeuwse wateren voor de mossel- en oestervisserij en het vissen op schelpen en kokkels of kokhanen. Op beperkte schaal werd er mee met netten gevist (kust en brakwater visserij) maar de grotere hoogaarzen werden ook veel gebruikt als vrachtvaarder en lichter.

 

Zie ook:

gegevens ARM-17

Renovatie ARM-17

 
Onbekend schip juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

ONBEKEND SCHIP (PASSANT)

Geen gegevens bekend

 
WM-4 Wemeldinge-4 juli 2016 foto Zierikzee-Monumentenstad.nl

WM-4  (PASSANT)

Geen gegevens bekend.

 

MEER INFORMATIE

Museumhaven Zeeland

Vissersdijk 2

4301 ND ZIerikzee

 

Buitenlokatie:

Oude Haven

4301 JJ  Zierikzee

 

openingstijden:

dinsdag-zaterdag van 13.00-16.30 uur

 

 

telefoon : +31 (0)6 – 5216 6621

website  : www.museumhavenzeeland.nl

e-mail     : info@museumhavenzeeland.nl